Feeds:
Wpisy
Komentarze

Posts Tagged ‘Pieczątki w starych książkach’

Już od dawna nosiłam się z zamiarem zamieszczenia tutaj zdjęć pieczątek z najstarszych książek naszej biblioteki – wpisywanych do inwentarza od roku 1939. Tak, mamy tak wiekowe zbiory, bo chociaż gimnazjum młode, powstało –  jak wszystkie inne w Polsce – dopiero w 1999 r. w wyniku reformy oświatowej, to rozgościło się w murach Szkoły Podstawowej nr 5 im. H. Sienkiewicza, która funkcjonowała od pierwszych lat powojennych, kontynuując swoją przedwojenną działalność. (Historia szkoły.)

Kiedy w sierpniu 2004 r. szkoła podstawowa zakończyła żywot, gimnazjum przejęło całą spuściznę po niej – a więc również bibliotekę. Stąd wcześniejszy paradoks: chociaż zatrudniono mnie w gimnazjum, przez pierwsze lata pracowałam w bibliotece szkoły podstawowej, bo do niej formalnie biblioteka należała. Nigdy jednak nie miałam poczucia odrębności dóbr – zawsze wszystko, co znajdowało się w murach tego budynku traktowałam po prostu całościowo, jako szkolne. Jedyną zmianą w mojej pracy, która była konieczna od września 2004 r. było wyrobienie nowej pieczątki dla biblioteki gimnazjum, skoro trzeba było odłożyć do lamusa tę z napisem „szkoła podstawowa”. Stąd nie dziwcie się, że poniżej znajdziecie głównie pieczątki z podstawówki – to ciągle nasz księgozbiór, biblioteka ta sama od dziesiątków lat, pomimo zmiany typu szkoły.

To nie są żadne cuda techniki pieczątkarskiej, po prostu ówczesne zwykłe stempelki w starych książkach, które informują nas o zmianie właścicieli – przynależności i wędrówkach między instytucjami, o których nawet nie miało się dotychczas pojęcia.

Rozczulają mnie kaligrafowane przy tych pieczątkach atramentem – pewnie piórem z obsadką, numery inwentarzowe z finezyjnie zakręconą literą „N” w skrócie „Nr”, przekreślane, kiedy książka dostała się w posiadanie innej biblioteki.

Już dawno nie ma rąk, co to pisały i skreślały, pieczątek też nie. Został po nich tylko ślad w tych książkach.

Na płóciennych grzbietach pisano atramentem numer inwentarzowy książki.

Najstarsze książki są oprawione u introligatora w podobne oprawy o ciemnych kolorach...

...albo ciągle jeszcze pięknie kolorowe.

Pierwsze numery zapisane w inwentarzu mają pieczątkę "Bibljoteka Szkoły Powszechnej Nr 5 w Będzinie im. St. Konarskiego", która rozwiewa wątpliwości, czy nasza szkoła zawsze nosiła imię Henryka Sienkiewicza. Otóż nie zawsze.

Dopiero później pojawia się pieczątka z imieniem H. Sienkiewicza.

Poniżej pieczątki ze strony tytułowej książki „Związek siedmiu” (Oprac. M.B.A.,  z rysunkami A. Gawińskiego. Wydane w serii „Zajmujące czytanki dla młodzieży” w 1915 r. przez Michała Arcta w Warszawie.)

U  góry strony  tytułowej znajduje się bardzo ciekawa pieczątka ‚Męska Szkoła Realna „Jabne” w Będzinie’. To prawdopodobnie książka ze szkoły, o której wspomina się w źródłach jako o żydowskiej szkole „Javne”, otwartej w Będzinie w 1917 r. Została ona później przekształcona w Koedukacyjne Gimnazjum im. Szymonostwa Fürstenbergów – obecnie II LO im. S. Wyspiańskiego w Będzinie.

Pośrodku pieczątka biblioteki naszej szkoły a na dole inna, z napisem „Nachnahme”, co po niemiecku oznacza „za pobraniem”.

Pieczątki księgarni działających dawniej w Będzinie:

Bardzo miła (i mała) pieczątka przedwojennej Księgarni M. Bartnik z Będzina

„Na Oceanie Atlantyckim. Listy z podróży” Henryka Sienkiewicza (wydanie nowe, nakładem Gebethnera i Wolffa w Warszawie, 1937) przywędrowało do nas aż ze Lwowa – jak widnieje na pieczątce: z Uniwersytetu Żołnierskiego 6-ej armji, która mieściła się na ul. Sysktuskiej za główną pocztą!

W książce Stefana Dembego „Łany ojczyste: wyjątki z pism autorów polskich. Książka dla młodzieży i dorosłych” wydanej w 1916 roku przez M. Arcta w Warszawie znalazłam pieczątkę „Szkoła na Koszelewie. Towarzystwo Francusko-Włoskie Dąbrowskich Kopalni Węgla”. Koszelew to dzielnica, która znajduje się rzut kamieniem od naszej szkoły, mieszka tam wielu naszych uczniów.

Okazuje się, że dawniej było w szkole coś takiego, jak "Opieka szkolna"...

A to już ostatnia pieczątka używana w bibliotece za czasów szkoły podstawowej i obecna, gimnazjalna (mojego projektu).

Read Full Post »